Drewno towarzyszyło i towarzyszy człowiekowi od zawsze. Ciężko przywołać na myśl materiał, który mógłby choć konkurować z drewnem w uniwersalności zastosowań. Przecież to właśnie z drewna powstają obecnie najbardziej atrakcyjne architektonicznie obiekty, a równocześnie z drzewa zrywamy jabłka, zajadając się później przygotowaną z nich i uwielbianą przez wszystkich szarlotką. Najlepsza szarlotka? Oczywiście, że w górskim schronisku! A z jakim budownictwem kojarzą się góry? Oczywiście, że z budownictwem drewnianym w formie solidnej, masywnej ściany wieńcowej, od której rozpoczniemy nasz krótki przegląd przez różne konstrukcje drewniane.

Masywne konstrukcje drewniane

Ściana wieńcowa

Najbardziej podstawowy podział budynków drewnianych dzieli je na obiekty o konstrukcji z drewna masywnego oraz o konstrukcji szkieletowej. Tradycyjnym, stosowanym od lat przykładem ściany z drewna masywnego jest ściana wieńcowa. Wieńcem nazywamy 4 poziome belki ułożone na płasko i połączone w narożach za pomocą złączy ciesielskich (ukształtowane często w charakterystyczny “jaskółczy ogon”), które ułożone jeden na drugim tworzą ścianę wieńcową. Szczelność połączenia między leżącymi na sobie wieńcami zapewniano tradycyjnie wypełniając je słomą lub sznurem. Główną wadą ściany wieńcowej jest jej skłonność do osiadania na skutek skurczu wysychającego drewna. Aby zniwelować jego skutki, nad nadprożami okiennymi i drzwiowymi pozostawia się szczelinę wypełnioną miękkim materiałem lub wybiera się jedno z nowoczesnych rozwiązań masywnych konstrukcji drewnianych.

Drewno CLT

Nowoczesne rozwiązania masywnych konstrukcji drewnianych opierają się przede wszystkim na zastosowaniu drewna klejonego w formie płyt CLT. O drewnie CLT pisaliśmy już wiele (czym jest CLT, zalety CLT). Spośród licznych jego zalet, poprzeczny układ włókien w sąsiadujących warstwach desek eliminuje przede wszystkim tendencję ściany do osiadania na skutek skurczu drewna (co jest główną wadą ściany wieńcowej). Drewno CLT posiada również wysokie parametry wytrzymałościowe i cieplne, które pozwalają w znacznym stopniu ograniczyć grubość przegrody, przy zachowaniu bardzo dobrych właściwości termoizolacyjnych. Miłośnicy drewnianych wnętrz mogą cieszyć się odkrytą powierzchnią wewnętrzną płyt, która nie wymaga stosowania warstw wykończeniowych. Ponadto, w pełni drewniana konstrukcja ściany zapewnia przyjazny człowiekowi mikroklimat wnętrza poprzez naturalną regulację wilgotności.

Drewno księżycowe

Niewątpliwą ciekawostką technologiczną jest również drewno księżycowe. Twórcy tej technologii twierdzą, że ścinanie drewna przy ubywającym księżycu i w czasie nowiu sprzyja jego trwałości i wytrzymałości. Jak to się dzieje? Otóż zdaniem producentów drewna księżycowego, drewno pozyskiwane w tym czasie posiada więcej cząsteczek wody, przez co większa część jego skurczu odbywa się podczas suszenia, a nie po wbudowaniu w konstrukcję, a materiał charakteryzuje większa gęstość i trwałość. Dodatkowo podczas produkcji elementów konstrukcyjnych wykorzystywane jest tylko i wyłącznie drewno – kleje i metalowe złącza są zastąpione kołkami drewnianymi. Izolacyjność termiczną przegród zapewniają grube i masywne przegrody – niestety grubsza przegroda drewniana to równocześnie znaczny wzrost kosztów całej inwestycji.

Konstrukcje szkieletowe

Drugim, ostatnio bardzo popularnym w Polsce typem budynków drewnianych są obiekty o konstrukcji szkieletowej. Tradycyjne konstrukcje szkieletowe tworzyły masywne belki drewniane, a w tym:

  • podwalina – pozioma belka zamykająca ścianę od dołu
  • oczep – pozioma belka będąca zwieńczeniem ściany
  • słupy – elementy pionowe rozstawione zgodnie z wymaganiami konstrukcyjnymi
  • rygle (poziome) i zastrzały (skośne), które zapewniały stabilność konstrukcji
  • nadproża, czyli poziome belki biegnące nad otworami okiennymi i drzwiowymi

Dzisiejszy szkielet drewniany jest pewnego rodzaju optymalizacją opisanej powyżej konstrukcji słupowo-ryglowej. Optymalizacja ta przejawia się w redukcji ilości i wielkości stosowanych przekrojów elementów drewnianych. W celu zapewnienia sztywności, zamiast masywnych belek drewnianych stosuje się raczej płyty poszycia w formie np. płyt OSB lub gipsowo-włóknowych.

Pomiędzy elementami szkieletu umieszcza się izolację termiczną. Mniejsza ilość zastosowanego drewna obniża koszty realizacji, ale niejednorodna struktura wewnętrzna przegrody skutkuje obecnością mostków cieplnych i mniejszą sztywnością przestrzenną konstrukcji oraz komfortem użytkowania uzależnionym od zastosowanego rodzaju izolacji termicznej.

Jak wygląda wnętrze domu o konstrukcji szkieletowej? Tak, jak je wykończymy. Drewno konstrukcyjne ukryte jest w ścianach i widoczne jedynie czasem w formie drewnianych podciągów lub elementów dachu. Standardowo, warstwa wewnętrzna jest tynkowana a w przypadku, gdy zależy nam na drewnianym wnętrzu, konieczne jest zastosowanie dodatkowej płyty wykończeniowej.

źródło: dinesen.com

Ile drewna w domu drewnianym?

Zadając sobie pytanie: który rodzaj konstrukcji drewnianych jest najlepszy, na pewno należy przeanalizować swoje własne priorytety. Więcej drewna w przegrodzie oznacza bardziej przyjazny człowiekowi mikroklimat wnętrza (ściana “oddycha” regulując poziom wilgoci), cieszące oczy walory estetyczne a także większą stabilność i wytrzymałość konstrukcji, ale niestety również wyższe koszty.

źródło: connect-homes.com