Każdy z nas doskonale wie, że dom ocieplić trzeba. Bo przecież porządna izolacja termiczna to mniejsze koszty ogrzewania zimą, a niejednokrotnie również ochrona przed przegrzewaniem latem. Przepisy prawne podają nam wymagania m.in. w zakresie izolacyjności cieplnej przegród zewnętrznych budynku. Na rynku dostępna jest cała masa materiałów pełniących funkcję izolacji termicznej. Myślę, że warto zapoznać się lepiej z tematem zanim wybierzemy najlepsze rozwiązanie dla naszego domu.

Przepisy prawne

Wymagania dotyczące izolacyjności cieplnej przegród zewnętrznych budynku zawarte są w warunkach technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (“Obwieszczenie Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia 8 kwietnia 2019 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie”). Zawarte w dokumencie przepisy określają maksymalne wartości współczynnika przenikania ciepła U [W/(m2*K)] dla ścian zewnętrznych, dachu, podłogi na gruncie oraz innych przegród sąsiadujących z otoczeniem zewnętrznym lub pomieszczeniami nieogrzewanymi. Dodatkowo rozporządzenie podaje maksymalne wartości współczynnika U dla okien oraz drzwi. Wymagania zawarte w warunkach technicznych są z roku na rok coraz ostrzejsze sprawiając, że nowo budowane domy są charakteryzują się coraz lepszą izolacyjnością cieplną.

źródło: archdaily.com (Mylla Hytte / Mork Ulnes Architects)

Wiele osób myli lub stosuje zamiennie wspomniany powyżej współczynnik przenikania ciepła U ze współczynnikiem przewodzenia ciepła λ , co oczywiście jest błędem.

Współczynnik przenikania ciepła U [W/(m2*K)] jest parametrem, który charakteryzuje przegrodę i określa ile ciepła przenika przez przegrodę [W] o polu powierzchni 1m2 przy różnicy temperatur po obu stronach wynoszącej 1K. Dlatego też mniejsza wartość współczynnika U oznacza lepiej zaizolowaną przegrodę.

Współczynnik przewodzenia ciepła λ [W/mK] jest z kolei parametrem, który charakteryzuje materiał. Niższa przewodność cieplna materiału jest jednoznaczna z jego większą izolacyjnością, a więc im niższy współczynnik przewodzenia ciepła materiału, tym będziemy mogli zastosować go mniej.

Materiały termoizolacyjne

Na polskim rynku są dostępne są różne rodzaje materiałów stosowanych jako izolacja termiczna. Najbardziej popularne są oczywiście wełna mineralna oraz styropian. Coraz więcej inwestorów zwraca jednak uwagę na aspekty ekologiczne oraz komfort użytkowania budynku, co zwiększa popularność izolacji takich jak wełna drzewna czy celuloza.

Wełna mineralna

Wełna mineralna występuje w dwóch odmianach: wełna szklana i wełna skalna. Wełna szklana jest wytwarzana ze stłuczki szklanej, piasku kwarcowego i sody, które są roztapiane i rozwłókniane tworząc włókno szklane. Z kolei wełna skalna powstaje z surowców skalnych (takich jak bazalt, gabro, dolomit czy kruszywa wapienne), które również są roztapiane i rozwłókniane. W wyniku kolejnych etapów procesu produkcji powstają produkty w formie mat oraz płyt (Isover). Wełna szklana charakteryzuje się nieco mniejszą gęstością i nieco lepszym współczynnikiem przewodzenia ciepła niż wełna skalna. Z tego powodu jest chętnie stosowana jako izolacja termiczna dachu, aby zmniejszyć obciążenie konstrukcji. Oba rodzaje wełny są niepalne, jednak wełna skalna wykazuje trochę lepszą odporność na ogień. Oba rodzaje wełny są również bardzo dobrym materiałem na izolację akustyczną. Z reguły wełna szklana osiąga współczynnik przenikania ciepła w zakresie: 0,030-0,039 W/(m*K), z kolei wełna skalna: 0,035-0,040 W/(m*K).

źródło: strefa-budowlana.pl

Styropian

Styropian, podobnie jak wełna występuje w dwóch odmianach:

  • EPS (polistyren ekspandowany)
  • XPS (polistyren ekstrudowany)

W przypadku styropianu, obie jego odmiany posiadają jednak zdecydowanie odmienne parametry, a więc i zastosowania. Tradycyjny styropian EPS jest lekkim i stosunkowo niedrogim materiałem o bardzo dobrych właściwościach cieplnych. Jego współczynnik lambda waha się w przedziale 0,031 – 0,040 W/(m2*K). Niestety materiał ten posiada również szereg wad, do których należy zaliczyć: niską odporność na działanie niektórych rozpuszczalników (które mogą powodować zupełną degradację styropianu), słabą izolacyjność akustyczną (na skutek niskiej masy) oraz szczelność dyfuzyjną (która może być niebezpieczna szczególnie w przypadku konstrukcji drewnianych). Mówiąc wprost, ściana zaizolowana styropianem „nie oddycha”, a więc jakakolwiek wilgoć, która pojawi się w przegrodzie nie zostanie odprowadzona. Gdy w takiej sytuacji znajdzie się szkielet drewniany – ulega on zawilgoceniu.

źródło: termomodernizacja.pl

Izolacja z włókien drzewnych

Coraz bardziej popularna staje się w ostatnich latach izolacja z włókien drzewnych. Dzieje się tak ze względu na szereg jej zalet, do których zaliczyć możemy: aspekt ekologiczny (materiał jest produkowany z surowca odnawialnego – drewna, o czym pisaliśmy już wcześniej TUTAJ), wysoką izolacyjność cieplną i akustyczną oraz wysoką pojemność cieplną.

źródło: steico.com

Dzięki względnie niskiemu współczynnikowi przewodzenia ciepła, który zaczyna się od 0,036 W/(m*K), izolacja z włókien drzewnych doskonale chroni obiekt przed utratą ciepła zimą. Należy zwrócić uwagę, że równocześnie jej wysoka zdolność akumulacji ciepła (związana z wysoką gęstością i ciepłem właściwym) w naturalny sposób zapobiega nadmiernemu przegrzewaniu się pomieszczeń latem. W czasie upału przegrody zewnętrzne domu pochłaniają ciepło i zatrzymują je aż do chłodniejszych godzin wieczornych kiedy to zakumulowane ciepło zostaje z powrotem oddane na zewnątrz, np. poprzez przewietrzenie.

Poza tym, izolacja z włókien drzewnych posiada wszelkie dodatkowe walory związane z surowcem, czyli z drewnem. Ma zdolność do regulowania wilgotności, przez co tworzy przyjazny człowiekowi mikroklimat wnętrz. Materiał ten występuje w postaci mat i płyt a także w formie wdmuchiwanej (Steico).

źródło: archdaily.com ( Modern Log Villa in Central Finland / Pluspuu Oy )

Rozwiązania nietypowe

Równolegle powstają coraz to nowe materiały służące jako izolacja termiczna, np. wytwarzana z papieru celuloza. czy korek.

Korek ekspandowany jest materiałem w pełni ekologicznym, który posiada relatywnie dobre parametry izolacyjności cieplnej (lambda w przedziale 0,037-0,040 W/(m*K) oraz akustycznej (korkowy.pl).

źródło: korkowy.pl

Decyzja

Wybór materiału na izolację termiczną naszego domu nie należy do najłatwiejszych. Niestety wraz ze wzrostem jakości materiału, rośnie oczywiście również jego cena. Warto w tej kwestii poradzić się specjalisty, który dobierze termoizolację odpowiednią do zastosowanej technologii.

źródło: archdaily.com ( Villa Boreale / CARGO Architecture )